Het verlies van een dierbare is een moeilijke beproeving. In de uren en weken na een overlijden moeten tal van administratieve formaliteiten worden afgehandeld. Deze gids beschrijft de belangrijkste stappen, in de volgorde waarin ze doorgaans plaatsvinden, om u te helpen deze periode met meer rust en overzicht door te komen.
Contact opnemen met een begrafenisondernemer
Zodra het overlijden is vastgesteld, moet een begrafenisondernemer worden gekozen.
De begrafenisondernemer kan:
- Het vervoer van de overledene regelen.
- De uitvaart voorbereiden.
- Bepaalde administratieve formaliteiten afhandelen.
- De familie adviseren over wettelijke procedures.
Nuttige documenten
- Overlijdensattest.
- Identiteitskaart van de overledene.
- Eventueel een uitvaartverzekering of uitvaartcontract.
Controleer of er een uitvaartcontract bestaat
Sommige personen hebben:
- Een overlijdensverzekering.
- Een uitvaartverzekeringscontract.
- Schriftelijke wensen met betrekking tot hun begrafenis of crematie.
Het overlijden aangeven bij de gemeentelijke administratie
In veel Europese landen wordt een overlijden officieel aangegeven bij de gemeente.
Vaak verzorgt de begrafenisondernemer deze formaliteit namens de familie.
Meestal gevraagde documenten
- Medisch overlijdensattest.
- Identiteitskaart van de overledene.
- Trouwboekje of documenten van de burgerlijke stand.
Vraag meerdere afschriften van de overlijdensakte aan. Deze zullen nodig zijn voor tal van verdere administratieve procedures.
Familie en naasten informeren en de uitvaart organiseren
Deze stap omvat:
- Familie en vrienden op de hoogte brengen.
- De ceremonie organiseren.
- Eventueel een overlijdensbericht publiceren.
Voor te bereiden informatie
- Datum en plaats van de ceremonie.
- Type ceremonie (religieus of burgerlijk).
- Wensen die door de overledene werden geuit.
De werkgever van de overledene verwittigen
Als de persoon nog werkzaam was, neem dan zo snel mogelijk contact op met de werkgever.
De werkgever kan:
- De arbeidsovereenkomst beëindigen.
- Achterstallige lonen uitbetalen.
- Informatie verstrekken over een eventuele groepsverzekering of overlijdensverzekering.
Benodigde documenten
- Overlijdensakte.
- Contactgegevens van de contactpersoon binnen de familie.
Contact opnemen met sociale zekerheids- en pensioeninstellingen
Het is belangrijk om het overlijden te melden aan de betrokken instanties om onterechte betalingen te vermijden en eventuele rechten van de nabestaanden te kennen.
Instellingen die moeten worden gecontacteerd
- Pensioendienst.
- Sociale zekerheidsinstelling.
- Ziekenfonds of ziekteverzekering.
Benodigde documenten
- Overlijdensakte.
- Identificatienummer van de overledene.
- Contactgegevens van de echtgenoot/echtgenote of erfgenamen.
Banken en financiële instellingen informeren
De bankrekeningen van de overledene moeten worden gemeld aan de financiële instellingen.
Te contacteren instanties
- Banken.
- Kredietmaatschappijen.
- Beheerders van beleggingen.
- Levensverzekeringsmaatschappijen.
Meestal gevraagde documenten
- Overlijdensakte.
- Identiteitsbewijs van de erfgenamen.
- Successiedocumenten indien beschikbaar.
Opgelet
Afhankelijk van de toepasselijke wetgeving kunnen rekeningen tijdelijk worden geblokkeerd.
Verzekeringsmaatschappijen contacteren
Maak een overzicht van alle verzekeringen die door de overledene werden afgesloten.
Verzekeringen die moeten worden nagekeken
- Levensverzekering.
- Overlijdensverzekering.
- Woonverzekering.
- Autoverzekering.
- Hospitalisatieverzekering.
- Schuldsaldoverzekering.
Benodigde documenten
- Overlijdensakte.
- Polisnummer.
- Gegevens van de begunstigden.
Lopende contracten opzeggen of overdragen
Veel abonnementen blijven na een overlijden doorlopen indien ze niet worden stopgezet.
Contracten die moeten worden nagekeken
- Elektriciteit.
- Gas.
- Water.
- Telefoon.
- Internet.
- Televisie.
- Streamingdiensten.
- Fitnessabonnementen.
- Verenigingen en andere abonnementen.
Meestal gevraagde documenten
- Kopie van de overlijdensakte.
- Contractreferentie.
De nalatenschap regelen
Deze stap vindt meestal plaats in de weken na het overlijden.
Afhankelijk van de familiale en vermogenssituatie kan het noodzakelijk zijn een notaris te raadplegen.
De notaris kan helpen bij
- Het identificeren van de erfgenamen.
- Het opmaken van een inventaris van de bezittingen.
- Het regelen van erfrechtelijke kwesties.
- Het voorbereiden van fiscale aangiften.
Te verzamelen documenten
- Overlijdensakte.
- Trouwboekje.
- Eventuele huwelijksakte.
- Eventuele testamenten.
- Eigendomsakten.
- Bankafschriften.
- Verzekeringscontracten.
Fiscale formaliteiten vervullen
De fiscale verplichtingen van de overledene verdwijnen niet automatisch.
Afhankelijk van het land moet men:
- De laatste belastingaangifte indienen.
- De nalatenschap aangeven.
- Eventuele erfbelasting betalen.
Nuttige documenten
- Fiscale documenten van de overledene.
- Bankafschriften.
- Inventaris van het vermogen.
Snelle checklist van te contacteren instanties
Tijdens de eerste dagen
✓ Arts
✓ Begrafenisondernemer
✓ Gemeente
✓ Familie en naasten
✓ Werkgever
Tijdens de eerste weken
✓ Bank
✓ Verzekeringen
✓ Ziekenfonds of ziekteverzekering
✓ Pensioendienst
✓ Energieleveranciers
✓ Telefoon- en internetprovider
✓ Notaris
Documenten die best in één dossier worden bewaard
Om alle formaliteiten te vergemakkelijken, verzamelt u best:
- Overlijdensakten (meerdere exemplaren).
- Identiteitskaart van de overledene.
- Trouwboekje.
- Eventueel testament.
- Verzekeringscontracten.
- Bankgegevens.
- Fiscale documenten.
- Eigendomsakten.
- Huwelijkscontract of samenlevingscontract.
Een laatste advies
In de dagen na een overlijden is het normaal om zich overweldigd te voelen. Aarzel niet om bepaalde formaliteiten te delegeren aan een familielid, een notaris of de begrafenisondernemer. Het bijhouden van een overzicht van de uitgevoerde stappen en de gecontacteerde instanties helpt om niets te vergeten en deze moeilijke periode met meer gemoedsrust door te komen.